Market Research là gì? [A - Z] Vai trò và phương pháp nghiên cứu

Market Research (Nghiên cứu thị trường) đóng vai trò quan trọng đối với hoạt động kinh doanh của mỗi doanh nghiệp, giúp doanh nghiệp hiểu rõ về thị trường, khách hàng và đối thủ cạnh tranh. Vậy Market Research là gì? Có các phương pháp nghiên cứu thị trường nào? Hãy cùng TopCV tìm hiểu chi tiết ngay dưới đây nhé!

Market Research là gì?

Market Research (Nghiên cứu thị trường) là quá trình thu thập, nghiên cứu và phân tích thông tin về thị trường, bao gồm sản phẩm/dịch vụ, khách hàng tiềm năng, đối thủ cạnh tranh, môi trường kinh doanh. Mục đích của việc nghiên cứu thị trường là giúp doanh nghiệp hiểu rõ hơn về hành vi, nhu cầu, sở thích của khách hàng mục tiêu và phát hiện ra các cơ hội kinh doanh mới để xây dựng chiến lược marketing phù hợp.

Kết quả của hoạt động nghiên cứu thị trường thường được diễn giải dưới dạng báo cáo hoặc biểu đồ giúp người xem có cái nhìn trực quan, từ đó hỗ trợ quá trình ra quyết định một cách hiệu quả hơn.

>>> Xem thêm: Ngành Marketing là gì? Xu Hướng Nghề Nghiệp 2024

Các loại nghiên cứu thị trường phổ biến

Có 6 loại Market Research (Nghiên cứu thị trường) phổ biến, bao gồm:

• Nghiên cứu môi trường thị trường (Market Environment research): Là hoạt động nghiên cứu về các yếu tố bên ngoài có thể tác động đến doanh nghiệp hoặc một sản phẩm/dịch vụ cụ thể trên thị trường. Bao gồm: kinh tế, chính trị - xã hội, công nghệ, văn hóa, v.vv..
• Nghiên cứu về người tiêu dùng và thị trường (Customer and Market research): Là quá trình thu thập dữ liệu, phân tích về khách hàng và thị trường mục tiêu nhằm hiểu rõ về nhu cầu, hành vi, sở thích của khách hàng. Từ đó, doanh nghiệp có thể đưa ra các sản phẩm/dịch vụ hoặc chiến lược phù hợp nhằm đáp ứng nhu cầu của khách hàng.
• Nghiên cứu hiệu quả bán hàng (Sales research): Tập trung nghiên cứu về hoạt động bán hàng của doanh nghiệp, nhằm đánh giá hiệu quả của các kênh bán hàng, chiến thuật bán hàng và xem sản phẩm/dịch vụ của doanh nghiệp đang ở đâu so với đối thủ cạnh tranh hay trên toàn bộ ngành hàng.
• Nghiên cứu sản phẩm (Product research): Tập trung nghiên cứu về sản phẩm/dịch vụ cụ thể nhằm hiểu rõ hơn về nhu cầu, mong muốn của khách hàng và thị trường mục tiêu đối với sản phẩm. Từ đó, doanh nghiệp có thể đưa ra những quyết định sáng suốt trong việc phát triển, cải tiến hoặc định vị sản phẩm trên thị trường.
• Nghiên cứu phân phối (Distribution research): Là hoạt động nghiên cứu vào các kênh phân phối sản phẩm/dịch vụ của doanh nghiệp nhằm tối ưu hiệu quả, chi phí của hệ thống phân phối.
• Nghiên cứu tiếp thị (Promotional research): Tập trung vào nghiên cứu phương pháp tiếp thị, chiến lược truyền thông của sản phẩm/dịch vụ.

Phân biệt Marketing Research và Market Research

Marketing research và Market research là hai thuật ngữ phổ biến trong lĩnh vực marketing, tuy nhiên, đây là hai khái niệm hoàn toàn khác biệt. Hãy cùng TopCV phân biệt chi tiết ngay dưới đây nhé!

>>> Xem thêm: Marketing Analytics là gì? Cách để trở thành nhà phân tích Marketing xuất sắc

Vai trò của Market Research (Nghiên cứu thị trường)

Market Research (Nghiên cứu thị trường) là hoạt động bắt buộc đối với bất kỳ doanh nghiệp nào khi muốn tồn tại và phát triển trên thị trường mục tiêu. Cụ thể:

Xác định hành vi người tiêu dùng

Thông qua các hoạt động nghiên cứu thị trường, doanh nghiệp có thể xác định đối tượng khách hàng mục tiêu, hiểu rõ về nhu cầu, sở thích, hành vi mua sắm và các yếu tố ảnh hưởng đến quyết định mua hàng của khách hàng. Những thông tin này là nền tảng quan trọng để doanh nghiệp phát triển sản phẩm/dịch vụ đáp ứng nhu cầu của khách hàng và thị trường mục tiêu.

Hiểu rõ hơn về đối thủ cạnh tranh

Trong thị trường kinh doanh, hiểu rõ đối thủ cạnh tranh sẽ giúp doanh nghiệp tạo cơ hội chiếm lĩnh thị phần và nâng cao lợi thế cạnh tranh. Thông qua việc nghiên cứu thị trường, doanh nghiệp có thể nắm được chiến lược, điểm mạnh, điểm yếu và các hoạt động marketing của đối thủ. Điều này sẽ giúp doanh nghiệp xác định vị thế cạnh tranh của mình, tìm ra những khoảng trống trong thị trường mà đối thủ chưa khai thác và phát triển những lợi thế cạnh tranh riêng biệt.

>> Khám phá ngay TOP việc làm nghiên cứu thị trường lương cao, đãi ngộ tốt từ các công ty hàng đầu đang được tuyển dụng trên TopCV ngay!

việc làm Nghiên cứu thị trường

Xem tất cả

{{ job.title }} {{ job.company.name }}

{{ job.salary }}

{{ job.short_cities }}

Ứng tuyển

Xem tất cả

Định giá sản phẩm/dịch vụ

Giá là yếu tố quan trọng trong marketing mix, đóng vai trò quan trọng giúp doanh nghiệp giành được lợi thế cạnh tranh trên thị trường mục tiêu. Nghiên cứu thị trường cung cấp các thông tin chi tiết về hành vi mua sắm của khách hàng, sở thích, khả năng chi tiêu, đối thủ cạnh tranh, v.vv.. Từ đó, doanh nghiệp có thể định giá sản phẩm/dịch vụ một cách hợp lý nhất, thu hút khách hàng và mở rộng thị phần.

Tối ưu hóa hoạt động marketing

Nghiên cứu thị trường đóng vai trò cốt lõi trong việc tối ưu hóa hoạt động marketing. Nghiên cứu thị trường giúp doanh nghiệp xác định đối tượng mục tiêu, hành vi mua sắm, kênh truyền thông phù hợp, từ đó doanh nghiệp có thể xây dựng các chiến lược marketing phù hợp, tăng tỷ lệ chuyển đổi và giảm lãng phí.

Tìm kiếm cơ hội kinh doanh mới

Nghiên cứu thị trường được xem là “la bàn chỉ đường” giúp doanh nghiệp khám phá những cơ hội kinh doanh mới. Thông qua việc nghiên cứu về xu hướng thị trường, hành vi người tiêu dùng, doanh nghiệp có thể phát hiện ra những “khoảng trống” trên thị trường - những phân khúc thị trường chưa được khai thác triệt để hoặc nhu cầu tiềm ẩn chưa được đáp ứng. Từ đó, doanh nghiệp có thể phát triển sản phẩm/dịch vụ mới, mở rộng thị trường ngách và nâng cao hiệu quả cạnh tranh trên thị trường.

Các phương pháp nghiên cứu thị trường

Trong quá trình nghiên cứu thị trường, doanh nghiệp sẽ sử dụng nhiều phương pháp khác nhau để thu thập dữ liệu, tùy vào mục tiêu nghiên cứu thì sẽ lựa chọn các phương pháp khác nhau. Hai phương pháp nghiên cứu thị trường phổ biến gồm nghiên cứu định tính và nghiên cứu định lượng. Cụ thể:

Nghiên cứu định lượng (Quantitative Research)

Nghiên cứu định lượng (Quantitative research) là phương pháp nghiên cứu sử dụng dữ liệu số để đo lường hoặc phân tích về một vấn đề, mục tiêu nghiên cứu nhất định. Thông thường, nghiên cứu định lượng thường được tiến hành trong một môi trường được kiểm soát. 

Dữ liệu của nghiên cứu định lượng thường được thu thập qua các phương pháp cụ thể:

• Khảo sát và bảng hỏi: Là phương pháp thu thập dữ liệu định lượng phổ biến nhất hiện nay, bảng câu hỏi thường dưới dạng thang đo likert hoặc câu hỏi đóng (chọn lựa chọn có sẵn) để dễ dàng số hóa và phân tích. Khảo sát có thể thực hiện dưới nhiều hình thức như khảo sát trực tiếp, qua email, điện thoại hoặc trực tuyến.
• Phân tích dữ liệu thứ cấp: Dữ liệu thứ cấp là những số liệu, thông tin có sẵn, được thu thập trước đó bởi tổ chức, cơ quan nhà nước hoặc các nhà nghiên cứu. Việc phân tích dữ liệu thứ cấp giúp tiết kiệm thời gian, chi phí hơn trong việc thu thập dữ liệu mới.
• Quan sát định lượng: Là phương pháp thu thập dữ liệu qua việc quan sát các đặc điểm, sự kiện hoặc hành vi có thể định lượng được như tần suất, số lượng, thời gian, tỷ lệ của hành động, v.vv..

Nghiên cứu định tính (Qualitative Research)

Nghiên cứu định tính (Qualitative research) là phương pháp nghiên cứu sử dụng dữ liệu phi số liệu như hình ảnh, văn bản, quan sát, âm thanh, v.vv.. để thu thập thông tin, hiểu rõ hơn về một vấn đề hoặc hiện tượng. Mục đích của nghiên cứu định tính là đạt được những hiểu biết sâu sắc về hiện tượng, nhóm mà không thể đo lượng hoặc định lượng bằng dữ liệu toán học thống kê.

Các phương pháp thu thập dữ liệu định tính bao gồm:

• Phỏng vấn sâu: Tập trung thu thập dữ liệu qua hình thức trò chuyện trực tiếp với các câu hỏi mở, không cấu trúc hoặc khuôn mẫu cố định, cho phép người tham gia tự do chia sẻ quan điểm, trải nghiệm, và cảm nhận của họ về một chủ đề cụ thể. Phỏng vấn sâu thường được sử dụng trong nghiên cứu thị trường, tâm lý, xã hội, v.vv..
• Phỏng vấn nhóm: Là phương pháp thu thập dữ liệu từ một nhóm người trong một buổi thảo luận được điều hành bởi người điều phối. Mục tiêu của phỏng vấn nhóm là thu thập quan điểm đa dạng và khám phá sự tương tác giữa các thành viên trong nhóm.
• Quan sát thực địa: Là phương pháp mà nhà nghiên cứu tự tham gia hoặc quan sát trực tiếp hành vi, tương tác trong môi trường tự nhiên của đối tượng nghiên cứu.
• Phân tích tài liệu, nội dung: Là phương pháp thu thập dữ liệu định tính qua việc đọc, phân tích các tài liệu có sẵn như báo cáo, ghi chép cá nhân, tài liệu lịch sử, v.vv.. để tìm kiếm các chủ đề, mô hình hoặc ý nghĩa mà tài liệu phản ánh.

Các bước thực hiện Market Research (Nghiên cứu thị trường)

Để thực hiện Market research hiệu quả, doanh nghiệp cần thực hiện theo các bước dưới đây:

Bước 1: Xác định vấn đề

Bước quan trọng đầu tiên trong quy trình nghiên cứu thị trường là xác định rõ vấn đề kinh doanh cần giải quyết (ví dụ nhu cầu sản phẩm mới, doanh số giảm, v.vv..) và đặt ra các mục tiêu nghiên cứu cụ thể để đảm bảo kết quả thu được sẽ hữu ích và có thể áp dụng.

Bước 2: Xác định chân dung khách hàng (Customer Persona)

Doanh nghiệp cần xác định rõ về chân dung khách hàng (Customer persona). Việc xác định chân dung khách hàng mục tiêu chính xác thì doanh nghiệp có thể phát triển sản phẩm/dịch vụ, định giá sản phẩm và đưa ra các chiến lược marketing phù hợp.

Để xác định chân dung khách hàng (Customer persona) thì doanh nghiệp cần nghiên cứu 5 yếu tố, bao gồm nhân khẩu học (giới tính, độ tuổi, mức thu nhập, tình trạng gia đình, nền tảng văn hóa), vị trí địa lý, sở thích, thói quen tiêu dùng và vấn đề của khách hàng. 

Bước 3: Xác định tập khách hàng mẫu cần nghiên cứu (Sample)

Tập khách hàng mẫu là những cá thể được chọn ra từ quần thể để tham gia vào quá trình nghiên cứu của doanh nghiệp. Khi nghiên cứu, doanh nghiệp cần xác định kích thước mẫu (số lượng người tham gia) và phương pháp lấy mẫu.

Hiện nay, có 2 phương pháp chọn mẫu khách hàng trong Market research phổ biến, bao gồm:

• Phương pháp chọn mẫu xác suất: Là phương pháp lấy mẫu mà trong đó mỗi thành viên đều có cơ hội chọn ngang nhau và không bị phụ thuộc vào ý kiến chủ quan của người nghiên cứu.
• Phương pháp chọn mẫu phi xác suất: Là phương pháp lấy mẫu mà các cá thể của quần thể không được lựa chọn mẫu ngẫu nhiên từ quần thể mà dựa theo phán đoán chủ quan của người nghiên cứu.

Bước 4: Lựa chọn phương pháp và câu hỏi nghiên cứu

Bước tiếp theo trong quy trình Market research là lựa chọn phương pháp nghiên cứu. Việc lựa chọn phương pháp nghiên cứu phụ thuộc vào nhiều yếu tố, như mục tiêu nghiên cứu, nguồn lực (thời gian, ngân sách, nhân lực), loại thông tin cần thu thập, v.vv.. Sau đó, tùy vào phương pháp nghiên cứu thì doanh nghiệp cần xây dựng bộ câu hỏi nghiên cứu cụ thể và cung cấp thông tin cần thiết để đạt được mục tiêu nghiên cứu.

Bước 5: Phân tích, xử lý dữ liệu

Việc phân tích, xử lý dữ liệu đóng vai trò quyết định đến chất lượng và ý nghĩa của kết quả nghiên cứu. Tùy vào loại dữ liệu được thu thập (định tính hay định lượng) và mục tiêu nghiên cứu mà quy trình xử lý dữ liệu cũng sẽ khác nhau. Tuy nhiên, nhìn chung quy trình xử lý dữ liệu sẽ bao gồm các bước sau:

• Thu thập dữ liệu: Đây là bước quan trọng trong quá trình xử lý dữ liệu vì những dữ liệu thu được sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến quá trình xử lý sau này. Vì thế, cần đảm bảo dữ liệu thu được từ nguồn đáng tin cậy, có hệ thống và độ chính xác cao.
• Làm sạch dữ liệu: Đây là bước loại bỏ đi các lỗi, sai sót hoặc các dữ liệu không hợp lệ trong dữ liệu thô để đảm bảo quá trình phân tích diễn ra dễ dàng, chính xác hơn.
• Phân tích dữ liệu: Dữ liệu sau khi được làm sạch thì sẽ được phân tích dựa trên các công cụ khác nhau như phần mềm thống kê, mô hình hóa dữ liệu, biểu đồ, v.vv.. Sau đó, so sánh kết quả phân tích với mục tiêu nghiên cứu bán đầu để xác định mức độ chính xác và đáng tin cậy của thông tin.

Bước 6: Báo cáo, giải thích kết quả

Sau khi phân tích dữ liệu, người nghiên cứu sẽ đánh giá và báo cáo chi tiết về toàn bộ dữ liệu, hoạt động nghiên cứu. Báo cáo nghiên cứu không chỉ đơn thuần là trình bày dữ liệu thu thập được mà còn phải truyền tải thông điệp rõ ràng, dễ hiểu và có ý nghĩa thực tiễn cho doanh nghiệp, góp phần giúp doanh nghiệp đưa ra quyết định kinh doanh phù hợp.

Cơ hội nghề nghiệp của Market Research

Thị trường kinh doanh cạnh tranh ngày càng khốc liệt, nghiên cứu thị trường đóng vai trò quan trọng đối với sự thành công của bất kỳ doanh nghiệp nào, đóng vai trò như “kim chỉ nam” giúp doanh nghiệp định hướng chiến lược, chiếm lĩnh thị trường mục tiêu. Điều này dẫn đến nhu cầu tuyển dụng nhân sự ngành Ngành nghiên cứu thị trường ngày càng tăng, đem đến tiềm năng cơ hội nghề nghiệp hấp dẫn. Những người làm Market research có thể làm việc trong các công ty nghiên cứu thị trường, công ty tư vấn dịch vụ marketing, công ty quảng cáo hoặc các bộ phận Marketing, v.vv.. 

Với sự phát triển vượt bậc của công nghệ và dữ liệu thì nhu cầu tuyển dụng nhân sự ngành Nghiên cứu thị trường càng trở nên HOT hơn bao giờ hết, đem đến tiềm năng việc làm cùng với mức lương hấp dẫn. Tùy vào trình độ học vấn, kinh nghiệm làm việc, năng lực cá nhân mà mức lương của người làm nghiên cứu thị trường cũng khác nhau. Theo Glassdoor, mức lương của Market Research analyst giao động từ 9 - 18 triệu VNĐ/tháng.

Tùy vào quy mô công ty, loại hình doanh nghiệp, v.vv.. mà Nhân viên nghiên cứu thị trường có thể thăng tiến lên các vị trí trí khác nhau. Cụ thể:

Chuyên viên phân tích dữ liệu (Data Analyst)

Chuyên viên phân tích dữ liệu (Data Analyst) là người chuyên thu thập, xử lý và phân tích dữ liệu nhằm hỗ trợ doanh nghiệp ra quyết định và xây dựng kế hoạch kinh doanh. Công việc của một Chuyên viên phân tích dữ liệu (Data Analyst) bao gồm:

• Thu thập, phân tích thông tin về thị trường, đối thủ và khách hàng thông qua các khảo sát, dữ liệu, v.vv..
• Xây dựng các mô hình, cấu trúc dữ liệu để cảnh báo, đề xuất cơ hội kinh doanh và phân khúc khách hàng nội bộ.
• Xây dựng, kiểm soát các báo cáo hiệu quả kinh doanh và đề xuất giải pháp nâng cao chất lượng báo cáo.
• Phân tích nghiệp vụ và đề xuất các yêu cầu dữ liệu phù hợp với kinh doanh.
• Tìm ra các khuôn mẫu hoặc xu hướng dữ liệu và truyền đạt kết quả thông qua hình ảnh trực quan nhằm trình bày thông tin cho các bên liên quan.

Chuyên gia tư vấn nghiên cứu (Research Consultant)

Chuyên gia tư vấn nghiên cứu (Research Consultant) là những người chuyên cung cấp dịch vụ nghiên cứu cho các doanh nghiệp hoặc cá nhân nhằm hỗ trợ quyết định hoặc giải quyết các vấn đề cụ thể. Công việc của Chuyên gia nghiên cứu bao gồm:

• Thu thập dữ liệu từ nhiều nguồn khác nhau như cuộc khảo sát, nghiên cứu thị trường và dữ liệu số liệu, v.vv..
• Dựa trên kết quả nghiên cứu, đưa ra các khuyến nghị hành động cụ thể cho khách hàng.
• Chuẩn bị và trình bày báo cáo nghiên cứu, thuyết trình kết quả cho khách hàng.
• Tư vấn, hỗ trợ khách hàng trong việc đưa ra quyết định dựa trên những dữ liệu và thông tin nghiên cứu.

Trợ lý nghiên cứu (Assistant Research Manager)

Trợ lý nghiên cứu (Assistant Research Manager) là cầu nối giữa các Quản lý cấp cao và nhóm nghiên cứu, có nhiệm vụ quản lý dữ liệu, phối hợp với các thành viên trong nhóm nghiên cứu, và đảm bảo các dự án được triển khai đúng tiến độ và đạt được mục tiêu đề ra.

Giám đốc nghiên cứu (Research Manager)

Giám đốc Nghiên cứu (Research Manager) là người đứng đầu và chịu trách nhiệm điều hành toàn bộ hoạt động nghiên cứu của một tổ chức. Họ là người hoạch định chiến lược, quản lý nguồn lực và đảm bảo các hoạt động nghiên cứu hiệu quả và đạt được mục tiêu đề ra.

Giám đốc Dịch vụ Nghiên cứu thị trường (Market Research Director)

Giám đốc Dịch vụ Nghiên cứu thị trường (Market Research Director) là người chịu toàn bộ trách nhiệm của hoạt động nghiên cứu thị trường trong doanh nghiệp, đóng vai trò quan trọng cung cấp thông tin chi tiết về thị trường, khách hàng, đối thủ cạnh tranh và hoạch định chiến lược kinh doanh cho doanh nghiệp.

>>> Xem thêm: Top 20+ câu hỏi phỏng vấn Marketing phổ biến nhất

Xu hướng của Market Research trong tương lai

Thị trường kinh doanh luôn biến đổi không ngừng, vì thế nghiên cứu thị trường đóng vai trò quan trọng đối với mỗi doanh nghiệp, giúp doanh nghiệp đưa ra các chiến lược, quyết định kinh doanh phù hợp. Các xu hướng Market research trong tương lai bao gồm:

• Trí tuệ nhân tạo (AI) trong nghiên cứu thị trường: Trí tuệ nhân tạo AI đã và đang trở thành công cụ thay đổi cuộc chơi trong nhiều lĩnh vực khác nhau và nghiên cứu thị trường cũng không ngoại lệ. Nhờ vào công nghệ AI, các doanh nghiệp có thể tự động hóa quá trình thu thập dữ liệu, phân tích và xử lý khối lượng dữ liệu lớn một cách nhanh chóng và hiệu quả. Tuy nhiên, dù mang đến nhiều lợi ích nhưng sử dụng AI trong nghiên cứu thị trường cũng đem đến nhiều thách thức về quản lý quyền riêng tư, sử dụng thông tin cá nhân của khách hàng, v.vv..
• Nghiên cứu thị trường di động: Sự phát triển của Internet kéo theo sự phụ thuộc vào các thiết bị di động thông minh ngày càng tăng. Vì thế, nghiên cứu thị trường di động dựa trên vị trí giúp doanh nghiệp thu thập thông tin chi tiết trong thời gian thực từ người tiêu dùng khi đang di chuyển. Sự tiện lợi và khả năng truy cập của nghiên cứu thị trường di động sẽ cung cấp một sự hiểu biết chính xác và toàn diện hơn về hành vi của người tiêu dùng, giúp các doanh nghiệp điều chỉnh chiến lược để đáp ứng nhu cầu thay đổi của khách hàng.
• Nghiên cứu mạng xã hội: Sự phát triển của kênh mạng xã hội đã làm thay đổi cách mọi người giao tiếp và chia sẻ ý kiến. Vì thế, việc nghiên cứu kênh mạng xã hội cũng sẽ trở thành một phần không thể thiếu trong nghiên cứu thị trường. Bằng các theo dõi các nền tảng mạng xã hội, các doanh nghiệp có thể nhận biết được vấn đề của khách hàng, điều khách hàng quan tâm, xác định xu hướng thị trường mới, v.vv.. Từ đó, doanh nghiệp có thể đưa ra các chiến lược tiếp thị, kinh doanh phù hợp.

Trên đây là toàn bộ về hoạt động Market research (Nghiên cứu thị trường) để bạn tham khảo, hy vọng những chia sẻ trên của TopCV sẽ cung cấp cho bạn cái nhìn tổng quan về nghiên cứu thị trường cũng như xây dựng chiến lược marketing nhé!

Nguồn ảnh: Sưu tầm.